Teloorgang kantoorknuppel wordt miljardenstrop

Teloorgang kantoorknuppel wordt miljardenstrop

Het aantal loonslaven dat zich in een tweemaaldaagse stampede van en naar kantoor sleept, is snel aan het dalen. Thuiswerken en zzp-en vervangen het negen-tot-vijf klokzitten voor de Baas. De bevrijding van de kantoorknuppel is een feit. Blijft over: 15 miljoen vierkante meter kantoorruimte. Twee keer de Amsterdamse binnenstad. Een megastrop voor beleggers, die miljarden moeten afschrijven op hun onverhuurbare stenen maar voorlopig de boeken liever gezond houden door de ogen te sluiten en heel hard te hopen.

Boter, hoofd, kwak
'Krankjorum. Pure kapitaalvernietiging,' noemt de Amsterdamse hoogleraar Peter van Gool de leegstand op de Nederlandse kantorenmarkt, die volgens deskundigen in 2015 15 miljoen vierkante meter zal bedragen.

Dat is een verdubbeling van de huidige, ook al niet vrolijke situatie. Het gigantische overschot aan werkplekken is een gevolg van de blinde bouwwoede van de afgelopen jaren, en van, jawel, het verdwijnen van de nine-to-five kantoorbaan.

'Gemeenten, projectontwikkelaars, financiers en beleggers, allemaal hebben ze boter op het hoofd,' vindt Van Gool. De afgelopen jaren bouwden ze 7 miljoen vierkante meter aan ruim bemeten cubicles, voor een extra vraag van nog geen 1 miljoen.

De rest fungeerde eigenlijk vooral als beleggingsobject voor private equity en institutionele beleggers. Die hebben de lege kantoren nu voor miljarden op de balans staan. Een balans die sinds de kredietcrisis vaak toch al precair is.

Denial is a river in Egypt
'Dus zijn beleggers het probleem maar gaan ontkennen,' constateert Van Gool. 'Verlies nemen doet pijn, ook omdat er vaak bonusbeleid mee samenhangt. Nu houden ze liever onverhuurbare kantoren aan, zodat ze de prijs voor die ongewilde objecten in elk geval hoog houden.'

Deskundigen gaan er van uit dat een groot aantal kantoren, vooral aan de randen van steden, kansloos is voor verhuur. De waarde is om en nabij de nul. Eigenaren maken dus forse verliezen op expliotatiekosten, maar zelfs dat is kennelijk nog altijd beter dan verlies nemen.

Een onhoudbare situatie natuurlijk, met maar twee echte oplossingen: 'Transformatie' - dat wil zeggen, omvorming van troosteloze bedrijvenparken aan de stedelijke randen tot bruisende woonwijken. En, iets kansrijker misschien, de nimmer falende sloophamer.

Natuurlijk, de teloorgang van de kantoorknuppel raakt ook uw onvolprezen businessblog. Maar wij van 925 kopen tegen die tijd gewoon 247.nl. Nu nog een kwijnende website voor.. vastgoedprofessionals.